PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.

Problem: dane rozsypane po dwudziestu ośmiu jednostkach

Flota PKP Polskich Linii Kolejowych to 1265 pojazdów rozproszonych po dwudziestu ośmiu jednostkach organizacyjnych w całym kraju, obsługiwanych przez ośmiotysięczny zespół kierowców. Przy tej skali koszt utrzymania jest pochodną tego, jak flota jest wykorzystywana — a żeby to ocenić, trzeba mieć dane.

Danych nie było. Trzeba je było zbierać z każdej jednostki osobno, co zajmowało tygodnie. Kierowcy wypełniali ręcznie karty drogowe SM101 i ewidencję przebiegu pojazdu na potrzeby VAT-26; pracownicy rozliczający mieli problem z odczytaniem nieczytelnie wypełnionych dokumentów. Analiza powstawała w arkuszu kalkulacyjnym, który przy tej wielkości pliku działał wolno i niestabilnie. Wcześniej wdrożony system informatyczny okazał się zbyt ograniczony i nieelastyczny.

Wybór: dwunastu dostawców, dialog techniczny, jeden wybór

Biuro Logistyki ogłosiło przetarg na system, który obok monitorowania paliwa miał prowadzić ewidencję pojazdów, kierowców i kosztów oraz raportować wykorzystanie floty na podstawie danych telemetrycznych, danych z kart pojazdów i kierowców oraz danych lokalizacyjnych.

Wystartowało dwunastu dostawców. Czterech przeszło do dialogu technicznego, który posłużył zbudowaniu listy wymagań i potwierdzeniu, że da się je zrealizować. Wybrano rozwiązanie modułowe, dopasowane do procedur zamawiającego.

Wdrożenie: dwa miesiące na całą flotę

Po testach w wybranych jednostkach system zainstalowano na wszystkich pojazdach w dwa miesiące — przy flocie tej wielkości i różnorodności to wynik nietypowo dobry. Instalacja i integracja oprogramowania przebiegły bez zakłóceń. System ruszył produkcyjnie w maju 2017 roku.

Efekt: papier znika, dane zostają

Najbardziej bezpośrednią zmianą dla kierowców było odejście od papierowych rozliczeń. Karty drogowe SM101 i ewidencja VAT-26 powstają automatycznie z zebranych danych. Rola kierowcy sprowadza się do zalogowania kartą RFID — resztę robi system.

Dane eksploatacyjne spływają na bieżąco do jednego miejsca: tankowania, zużycie paliwa, kilometraż, przebieg trasy, serwisy, przekazania pojazdów, szkody komunikacyjne, a także zdarzenia szczegółowe jak uruchomienie silnika, praca na biegu jałowym czy odczyt kontrolek. System pilnuje również terminów: przeglądów, badań technicznych, końca ubezpieczenia, ważności gaśnicy, prawa jazdy i badań lekarskich kierowców.

Po stronie paliwa dokładność pomiaru przy wykorzystaniu magistrali CAN zeszła w większości przypadków poniżej 0,5 procent, przy progu 7 procent dopuszczonym w przetargu. Alarmy o nietypowych zdarzeniach — gwałtownych ubytkach paliwa, zbyt długiej pracy na biegu jałowym, jeździe poza godzinami pracy, wjeździe w obszary zabronione — zastąpiły ręczne przeglądanie dokumentów w poszukiwaniu nieprawidłowości.

Co dalej

Kolejnym obszarem jest ocena stylu jazdy. Comiesięczne porównanie kierowcy z wynikiem średnim dla jednostki, a docelowo dla całej spółki, ma dać obiektywną podstawę do szkoleń, niższe spalanie i mniejszą szkodowość. Planowana jest też integracja z obsługą kart flotowych i systemem serwisowym, tak aby dane dla każdego pojazdu pobierały się automatycznie.

Zakres modułów

Wdrożenie objęło zarządzanie flotą wraz z ewidencją pojazdów i kierowców, kontrolę paliwa opartą na danych z magistrali CAN oraz ewidencję przebiegu pojazdu na potrzeby VAT-26.